نمودار 1: ميزان سطح زير كشت بارور كشورهاي مختلف در سال 1380    

 

در سال 1381 سطح زيركشت پسته (مجموع بارور و نهال) در كشورهاي ايران و آمريكا به ترتيب 380000 و 50454 هكتار بوده است. سرعت افزايش سطح زيركشت در آمريكا 7/4% در سال مي باشد.

 

2- ميزان توليد و عملكرد:

در سال 1381 توليد جهاني پسته، 428 هزار تن بوده است كه اين حجم از توليد عمدتاً مربوط به كشورهاي ايران، آمريكا، تركيه مي باشد. سهم كشورهاي ايران، آمريكا، تركيه و ديگر كشورها از توليد جهاني پسته به ترتيب 7/46، 32، 7/11، 6/9 درصد است. رشد توليد پسته در جهان داراي آهنگي 4% مي باشد. ميزان توليد پسته كشورهاي مختلف از سال 1998 تا 2002 در نمودار دو نشان داده شده است.

نمودار 2 : ميزان توليد پسته كشور هاي عمده توليد كننده (2002-1998)

برآورد توليد پسته در كشورهاي مختلف نشان مي دهد كه ميزان توليدي پسته جهان در سال 2006 به 500 هزار تن خواهد رسيد  (نمودار 3) توليد پسته جهان در سال 2010 بيشتر از 600 هزار تن برآورد شده است. بنابراين با توجه به افزايش توليد پسته در سالهاي آتي ضروريست از هم اكنون براي مصارف و صادرات اين محصول برنامه ريزي دقيقي صورت گيرد.

   

   نمودار 3 : برآورد ميزان توليد پسته كشور عمده توليد كننده (2006-2003)

متوسط ميزان عملكرد پسته در هكتار در باغات بارور آمريكا در سال 2002، 4/3 تن در هكتار بوده در حاليكه متوسط عملكرد پسته ايران در همان سال 752 كيلوگرم برآورد شده است. متوسط عملكرد سالهاي 1998، 2000، 2002 در باغات بارور پسته ايران و آمريكا به ترتيب 704 و 3140 كيلوگرم در هكتار بود.

جدول شماره يك برآورد توليد محصول و ميزان عرضه و تقاضا محصول پسته را نشان مي دهد.

 

جدول 1: برآورد توليد پسته جهان (عرضه و تقاضا)

بمنظور حفظ بازارهاي جهاني بايستي مقدار محصول ثابتي را به بازار مصرف عرضه كنيم ولي با توجه به سال آوري پسته عملاً توليد ثابتي در سالهاي متوالي نخواهيم داشت. آمار توليد پسته ايران نشان مي دهد كه ميزان توليد پسته در سالهاي پربار 1998، 2000 و 2002 بطور متوسط 2/42 درصد بيشتر از سالهاي كم بار 1999، 2001 و 2003 بوده است. در حاليكه ميزان تقاضا براي پسته ثابت و يا داراي روند افزايشي است و در صورتيكه برنامه ريزي صحيحي جهت كنترل نوسانات عرضه صورت نگيرد، بازارهاي پسته ايران از دست خواهند رفت. بنابراين بايستي توليدكنندگان و صادركنندگان داراي برنامه ريزي منظمي جهت عرضه پسته به بازار باشند كه اين مهم نياز به منابع مالي كافي دارد.

 

3- صادرات:

بررسي آمار واردات و صادرات پسته در جهان در ده ماه اول سال 2002 ميلادي نشان از كاهش محدودي در كل صادرات پسته جهان دارد. در اين دوره صادرات ايران به حدود 30445 تن بالغ شد كه كاهشي به ميزان 9 درصد در مقايسه با ارقام دوره مشابه سال قبل دارد كه اين كاهش از پائين آمدن ميزان صادرات به كشورهاي آلمان و فرانسه ناشي مي شود.

به طور كلي واردات پسته به آلمان در اين دوره 22 درصد و به فرانسه 44 درصد نسبت به دوره مشابه سال قبل كمتر شده است . اين در حالي  است كه در حجم واردات پسته به ايتاليا تغيير محسوسي رخ نداده و در مورد اسپانيا و يونان افزايش داشته است . در كل دوره، صادرات پسته ايران به اسپانيا حدود 18 درصد و صادرات به يونان نزديك 180 درصد افزايش يافته است

در اين مدت واردات پسته اروپا از آمريكا حدود 50 درصد نسبت به دوره ده ماهه اول سال ميلادي 2001 افزايش نشان مي دهد. اين افزايش بيشتر شامل 34 درصد افزايش در واردات پسته آلمان . 45 درصد افزايش واردات بلژيك، 68 درصد افزايش واردات فرانسه، و 36 درصد افزايش واردات ايتاليا مي شود. در اين مدت مجموع واردات پسته اروپا از تركيه از رقم 3000 تن مربوط به ده ماه اول سال 2001 به كمتر از 887 تن كاهش يافت (جداول 2 و 3).

 

جدول 2: واردات اروپا از كشورهاي توليد كننده در سال 2002 (واحد كيلو)

كشورها	دوره	ايران	آمريكا	تركيه	جمع كل
انگلستان	تا اكتبر	579	144670	6715	151964
آلمان	تا اكتبر	11969600	4313700	181000	16464300
بلژيك	تا اكتبر	500	2504200	115400	2620100
استراليا	تا اكتبر	18400	5000	0	23400
اسپانيا	تا اكتبر	10985645	576448	61000	11623093
فرانسه	تا اكتبر	2311500	4164900	170100	6646500
ايتاليا	تا سپتامبر	4109263	2303709	231972	6444944
پرتغال	تا اكتبر	0	26308	-	26308
دانمارك	تا اكتبر	3000	15685	6017	24702
يونان	تا ژوئن	1046930	0	114507	1161437
جمع كل		30445417	13854620	888711	45186748

 

جدول 3: واردات كشورهاي غير اروپايي در سال 2002 (واحد كيلو)

كشورها	دوره	ايران	آمريكا	تركيه	جمع كل
استراليا	تا سپتامبر	455303	14458	6364	476125
تايوان	تا اكتبر	1988843	7722	166	1996731
هنگ كنگ	تا نوامبر	18936710	2962672	454500	22353891
آمريكا	تا نوامبر	24500	-	331754	356254
كانادا	تا اكتبر	1185773	2384556	26970	3579299
چين	تا نوامبر	3446956	3107119	212520	6766955
ژاپن	تانوامبر	527575	1700933	0	2228508
نيوزيلند	تا نوامبر	4604	213256	0	217860
جمع كل	-	26570273	10330716	1032274	37983263